Durmuş Akbulut, Resim Neyi Anlatır, adlı kitabında her resmin ayrı bir kahramanı, kahramanın hedefi ve mesajı olduğunu ayrıntılarıyla anlatıyor.
NÂZIM Hikmet, "Bana mutluluğun resmini yapar mısın?" demişti Abidin Dino'ya... Peki acaba bir resim nasıl okunur? Resmin de bir grameri, cümleleri, paragrafları olduğu fikrinden hareket eden Durmuş Akbulut, Resim Neyi Anlatır adlı araştırma kitabında bu soruya yanıt arıyor. Toplam 16 bölümden oluşan bir kitap, çağının tanığı olmuş 14 ressamın yanında, Mısır'ın El Feyyum bölgesindeki kazılarda ortaya çıkarılan tarihin ilk portrelerine ve üzerinde şaşırtıcı desen, figürlerin bulunduğu, işlenmiş altı Ortaçağ halısına yer vermektedir. Kitapta yer alan ressamlar Ingres, Vermeer, Fragonard, Bouguereau, Touluse-Lautrec, Seurat, Veronese, Kandinsky, Bosch, De La Tour, Chardin, Lorrain, Delacroix ve Watteau gibi bilinen sanatçılar olsa da bu sanatçılara ve yapıtlarına getirilen yaklaşım, alışageldik geleneğin epey dışında. Genelde izlenen gelenek, ya biyografi düzeyinde ya da bu ressamlara ait tarihi arkaplandan ibaret. Bu kitap, az da olsa bu kalıplaşmış bilgiyi aşmayı amaçlıyor. Her tür sanat yapıtına, devamında sanatın kendisine, farklı bir yaklaşım getirme ihtiyacının epeydir dillendirildiği günümüzde, tartışmalar daha çok resim üzerinde yoğunlaşmakta ve resim, diğer sanat dallarına getirilecek yaklaşım yöntemlerini belirleme adına bir model olarak seçilmektedir.
RESİM OKUNUR MU?
Resim Neyi Anlatır cümlesi ya da başlığı, hem bir soru hem de bir önerme olarak iddialı bir içerik taşıyabilir. Aslında bu önermeye bir alt başlık olarak "Resim nasıl okunur?" sözünü eklemekte yarar var. Zira bu kitabın tam olarak yaptığı da bu. Ancak bu bir ilk deneme olarak değerlendirilmeli. Çünkü okuru bir resmi yorumlamaya yöneltecek kusursuz bir yöntem sunmuyor. Sadece, o yönteme gidecek yolun ipuçlarını veriyor. Bu anlamda, başta sözünü ettiğim gelenekten, yani sanatçının arkaplanından da yararlanarak bizzat resmin kendisini açımlamayı amaçlıyor. Bunu yaparken de dilin gücünden, yani edebiyattan bolca yararlanıyor. Farklı şekilde anlatmak gerekirse, bir resmi önce parçalara ayırıyor; ardından parçaları tek tek yeniden birleştiriyor. Ancak bir resmi nasıl parçalara ayırmak gerektiğini ve hangi yollarla yeniden birleştirileceğini bilmek, aslında tüm meselenin özünü oluşturuyor. Resim Neyi Anlatır'da temelde yapılan şey, bu nasıl sorusuna karşılık aramaktan ibaret.